Emir Yazılım

 

Yazılım dünyasında bir #fr0ntenddeveloper olarak bir eksikliğimizi dile getirmek isterim. O da Yazılım Dünyasında Nezaket Eksikliği . Şimdi diyeceksiniz ki bu arkadaş ne demek istiyor! Türkiye, yazılım olarak gelişme göstermesine rağmen belli başlı konularda bir standarda uyma veya bir standart oluşturamamaktadır.

Mesela arayüz tasarımlarında butonlara veya bir işlemi tetikleyecek her elemanda yazdığımız yazıların hemen hemen hepsi, direkt olarak İngilizceden çeviridir. Burada dilin kullanımdan gelen farklılıklar sebebiyle bizim yazdıklarımız ile İngilizcedeki manası bir olmamaktadır. İngilizcede fiiller hali hazırda mastarlı halleriyle birlikte kullanılmaktadır. Bizim dilimize çevrilirken bu yazılanlar emir kipi şeklinde çevrilmektedir ve çevrilmiştir.

Örneklerle açıklamak gerekirse;

  • Apply ==> Uygulamak
  • Cancel ==> İptal etmek
  • Remove ==> Kaldırmak, Çıkarmak

Bunun gibi bir çok örnek verebiliriz. Yani örneklerden anlaşılabileceği gibi fiil, mastar halinde kullanılmaktadır. Başlarına “to” eklemek zaten manasızca olacağı için, bu koyulmadı. Peki bizler bunları Türkçeye nasıl çevirdik;

  • Apply ==> Uygula
  • Cancel ==> İptal Et (İptal)
  • Remove ==> Sil, Kaldır

gibi çeviriler yaptık. Bizler kullanıcılarımıza emir verir gibi yazılar yazmaktayız. Şunu yap, ekle, çıkar, sil, tamamla… Kullanıcılarda, yazılan bu emirler,  ‘yapamadım vay, beceriksiz miyim, ben bu işten anlamıyorum’ söylemlerine yol açmaktadır. Aslında oldukça basit bir fonksiyona sahip bir işlem için gereksiz bir psikolojik yük oluşmakta. Eğer bizler, bunları mastar halinde veya daha farklı hallerde çevirebilseydik bu gereksiz psikolojik yük oluşmazdı. İlla, çok farklılık yapmamız gerekli değil, ufak değişiklikler bile bence bu konuda biraz daha yol almamızı sağlayabilir. Örnek olarak;

  • Apply ==> Uygulayın
  • Cancel ==> İptal Edin
  • Remove ==> Silin, Kaldırın

gibi olabilir.

Peki bu değişim için çok mu geç? Yerli kullanıcının emir kipinde kullanılan elemanlara alıştığını, ‘başka bir şekilde kullanımı, kullanıcılara garip veya eksik gelecek’ dediğinizi duyar gibiyim. Reel hayattaki alışverişin sahip olduğu nezaket neden arayüz elemanlarında olmasın!  Atalarımızın da dediği gibi ‘zaranın neresinden dönersek kardır’ mantığı ile ufak eklemelerle, en azından emir kipinin oluşturduğu ‘şiddeti’ düşürebiliriz. Kısaca, daha nazik arayüz yazılımlarına yönelmemiz gerekmektedir.